Zapisz do kolekcji
Zaloguj się, aby dodać zadanie do kolekcji.
Zgłoś zadanie
Dziękuję za przesłanie zgłoszenia!
Twoje zaangażowanie pomaga mi rozwijać tę stronę i tworzyć miejsce z jeszcze lepszymi materiałami.
Data publikacji: 2025-07-24 19:16:00
Wyznacz macierz $2 \times 2$ przekształcenia liniowego, które realizuje obrót przestrzeni o kąt $\color{Cyan} \theta$ przeciwnie do ruchu wskazówek zegara względem początku układu współrzędnych.
Zanim przejdziemy do obliczeń, przyjrzyj się poniższej wizualizacji. Wprowadź dowolną macierz $2 \times 2$ w odpowiednie pola, a następnie przesuń suwak w prawo, aby zobaczyć efekt przekształcenia.
Przytrzymaj Shift, aby przesuwać, oddalać i przybliżać widok
Aby rozwiązać to zadanie, zastanówmy się jak działa mnożenie wektorów przez macierz w przekształceniu liniowym:
\begin{gather*}
\color{Cyan} F(\overrightarrow{x})=
\begin{bmatrix}
{a} & {b} \\
{c} & {d}
\end{bmatrix}
\begin{bmatrix}
{x_1} \\
{x_2}
\end{bmatrix} =
\begin{bmatrix}
{a \cdot x_1 \; + \; b \cdot x_2} \\
{c \cdot x_1 \; + \; d \cdot x_2}
\end{bmatrix}
\end{gather*}
(Używam tutaj zapisu wektorów w formie kolumnowej, gdyż w wielu przypadkach jest to wygodniejsze)
Ponieważ może nie być to od razu oczywiste, zapiszmy szczególny przypadek: \begin{gather*} \color{Cyan} \begin{bmatrix} {a} & {b} \\ {c} & {d} \end{bmatrix} \begin{bmatrix} {1} \\ {0} \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} {a \cdot 1\; + \; b \cdot 0} \\ {c \cdot 1\; + \; d \cdot 0} \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} {a} \\ {c} \end{bmatrix}\\\\ \textrm{Oraz:}\\\\ \color{Cyan} \begin{bmatrix} {a} & {b} \\ {c} & {d} \end{bmatrix} \begin{bmatrix} {0} \\ {1} \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} {a \cdot 0\; + \; b \cdot 1} \\ {c \cdot 0\; + \; d \cdot 1} \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} {b} \\ {d} \end{bmatrix}\\ \end{gather*} Zauważ, że wektory bazy standardowej odwzorowywane są na kolumny macierzy przekształcenia. Innymi słowy, aby ułożyć odpowiednią macierz wystarczy wiedzieć na jakie wektory powinny przechodzić wektory z bazy standardowej!
Spróbujmy zatem rozwiązać nasze zadanie. Zrobimy to po kolei: najpierw sprawdzimy na co przechodzi wektor $\begin{bmatrix} {1} \\ {0} \end{bmatrix}$ a nstępnie weźniemy pod uwagę wektor $\begin{bmatrix} {0} \\ {1} \end{bmatrix}$.
Zdefiniujmy więc wektor z bazy standardowej: $\color{Cyan} e_1$. Pytanie brzmi: jak go obrócić o zadany kąt? Z pomocą przychodzi trygonometria. Przeanalizuj poniższą wizualizację, poruszając suwakiem:
Ponieważ może nie być to od razu oczywiste, zapiszmy szczególny przypadek: \begin{gather*} \color{Cyan} \begin{bmatrix} {a} & {b} \\ {c} & {d} \end{bmatrix} \begin{bmatrix} {1} \\ {0} \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} {a \cdot 1\; + \; b \cdot 0} \\ {c \cdot 1\; + \; d \cdot 0} \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} {a} \\ {c} \end{bmatrix}\\\\ \textrm{Oraz:}\\\\ \color{Cyan} \begin{bmatrix} {a} & {b} \\ {c} & {d} \end{bmatrix} \begin{bmatrix} {0} \\ {1} \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} {a \cdot 0\; + \; b \cdot 1} \\ {c \cdot 0\; + \; d \cdot 1} \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} {b} \\ {d} \end{bmatrix}\\ \end{gather*} Zauważ, że wektory bazy standardowej odwzorowywane są na kolumny macierzy przekształcenia. Innymi słowy, aby ułożyć odpowiednią macierz wystarczy wiedzieć na jakie wektory powinny przechodzić wektory z bazy standardowej!
Spróbujmy zatem rozwiązać nasze zadanie. Zrobimy to po kolei: najpierw sprawdzimy na co przechodzi wektor $\begin{bmatrix} {1} \\ {0} \end{bmatrix}$ a nstępnie weźniemy pod uwagę wektor $\begin{bmatrix} {0} \\ {1} \end{bmatrix}$.
Zdefiniujmy więc wektor z bazy standardowej: $\color{Cyan} e_1$. Pytanie brzmi: jak go obrócić o zadany kąt? Z pomocą przychodzi trygonometria. Przeanalizuj poniższą wizualizację, poruszając suwakiem:
Przytrzymaj Shift, aby przesuwać, oddalać i przybliżać widok
Funkcje trygonometryczne kąta $\color{Cyan} \theta$ po prostu są równe różnicy na osi X oraz Y. Jest tak dlatego, że wektor $\color{Cyan} e_1$ ma długość równą 1.
Możemy więc powiedzieć, że: \begin{gather*} \color{Cyan} \begin{bmatrix} {1} \\ {0} \end{bmatrix} \huge \longmapsto \normalsize \begin{bmatrix} {\cos(\theta)} \\ {\sin(\theta)} \end{bmatrix}\\ \end{gather*} Super! Większość roboty za nami. Teraz zdefiniujmy $\color{Cyan} e_2$ i powtórzmy wszystko z niewielką modyfikacją:
Możemy więc powiedzieć, że: \begin{gather*} \color{Cyan} \begin{bmatrix} {1} \\ {0} \end{bmatrix} \huge \longmapsto \normalsize \begin{bmatrix} {\cos(\theta)} \\ {\sin(\theta)} \end{bmatrix}\\ \end{gather*} Super! Większość roboty za nami. Teraz zdefiniujmy $\color{Cyan} e_2$ i powtórzmy wszystko z niewielką modyfikacją:
Przytrzymaj Shift, aby przesuwać, oddalać i przybliżać widok
Zauważ, że przy sinusie należy dopisać jeszcze minusa.
W końcu możemy wyznaczyć naszą macierz: \begin{gather*} \color{#00dd66} \begin{bmatrix} {\cos} & {-\sin} \\ {\sin} & {\cos} \end{bmatrix} \end{gather*}
W końcu możemy wyznaczyć naszą macierz: \begin{gather*} \color{#00dd66} \begin{bmatrix} {\cos} & {-\sin} \\ {\sin} & {\cos} \end{bmatrix} \end{gather*}
\begin{gather*}
\color{#00dd66} \begin{bmatrix}
{\cos} & {-\sin} \\
{\sin} & {\cos}
\end{bmatrix}
\end{gather*}